قضا در اسلام قاضى از نظر مقررات فقه اسلامى بايد مؤمن ، عادل ، عالم ، متفّرس ، حاذق ، پاك‌دامن ، شجاع ، صبور و حليم باشد و عمل خويش را نوعى از عبادات بشناسد و از فشار كار ، خسته و آزرده نشود و پاداش مجاهدهء خود را نزد خداوند احتساب كند . در حال كسالت و خواب‌آلودگى و در حال شادى شديد و ابتلاى به همّ و غم و خشم و گرسنگى و انباشتگى شكم و سرماى سخت و گرماى طاقت‌فرسا از حكومت بپرهيزد و خود مباشر خريد و فروش و ساير انواع معامله نشود تا دربارهء او تسامح روا ندارند و از رهگذر ارزان فروختن به او و گران خريدن از او حقّى بر ذمّه‌اش احراز نكنند و او را مأخوذ به حيا نسازند ؛ زيرا پيامبر صلى الله عليه و آله فرمود : ما عَدَلَ والٍ اتَّجَرَ في رَعِيَّتِهِ ابَداً « 1 » . قاضى كه در بين مردم تجارت مىكند هرگز به عدالت نمىتواند قضاوت كند . قاضى از نظر مقررّات فقه اسلامى مىبايد طرفين دعوا را در سلام و كلام و نظر و مجامله و ساير انواع اكرام و احترام در يك سطح قرار داده و در حكومت خود چنان بىنظر باشد كه خويشاوند به جانبدارى او طمع نبندد و دشمن از عدالت پروريش نوميد نگردد .

--> ( 1 ) - مستند الشيعة : 17 / 67 المسألة السادسة ؛ جواهر الكلام : 40 / 83 ، باب كراهة ان يتولى القاضى .